Diş hassasiyetinde çözüm altta yatan nedeni bulmak

Bilge Türk | Çocuk Doktoru
İSTANBUL / TÜRKİYE — Diş hassasiyeti çoğu zaman mine tabakasının zayıflaması, diş eti çekilmesi, yanlış fırçalama alışkanlıkları ve bruksizm gibi nedenlerle ortaya çıkabiliyor.

Üsküdar Üniversitesi Diş Hastanesi Periodontoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Kübra Güler, diş hassasiyetinin çözümünde temel yaklaşımın yalnızca şikâyeti azaltmak değil, altta yatan nedeni belirlemek olduğunu söyledi. Güler’e göre soğuk, sıcak, tatlı veya baharatlı yiyecek ve içeceklerle ortaya çıkan ani ve kısa süreli sızı hissi, dişin koruyucu yapısında bozulma olduğuna işaret edebilir.

Diş hassasiyeti mine zayıflayınca ortaya çıkıyor

Diş hassasiyeti, dişlerde dış uyaranlara karşı oluşan ani ve kısa süreli ağrı ya da rahatsızlık hissi olarak tanımlanıyor. Dr. Öğr. Üyesi Kübra Güler, bu durumu ciltte oluşan yara örneğiyle açıklayarak, koruyucu dokuda meydana gelen bozulmanın hassasiyete neden olabileceğini belirtti.

Güler, “Ciltte bir yara oluştuğunda o bölgede hassasiyet gelişir ve kişi o alana dokunmaktan kaçınır. Benzer şekilde dişlerde de koruyucu bir yapı olan mine tabakasında herhangi bir bozulma ya da açıklık meydana geldiğinde hassasiyet ortaya çıkar.” dedi.

Dişin en dış katmanını oluşturan mine, dişi dış etkenlere karşı koruyan sert bir yapıdır. Ancak mine tabakasının zayıflaması, aşınması veya diş eti çekilmesiyle kök yüzeyinin açığa çıkması durumunda dişin korumasız kalan bölgeleri dış uyaranlara karşı duyarlı hale gelir.

Bu nedenle özellikle soğuk, sıcak, tatlı veya baharatlı gıdalar tüketildiğinde dişlerde ani bir sızı oluşabilir. Güler’e göre diş hassasiyeti, dişin koruyucu mine tabakasının zayıflaması veya kaybı sonucunda dış etkenlere karşı gelişen ağrı duyarlılığıdır.

Bruksizm hassasiyet sürecini hızlandırabilir

Diş hassasiyetinin en sık görülen nedenleri arasında diş sıkma ve diş gıcırdatma önemli yer tutuyor. Bruksizm olarak bilinen bu durum, özellikle uykuda veya stres anlarında dişlerin istemsiz şekilde birbirine aşırı kuvvetle temas etmesiyle ortaya çıkıyor.

Dr. Güler, sürekli ve güçlü temasın zamanla dişlerin koruyucu dış tabakası olan mine üzerinde mikro çatlaklara ve aşınmalara yol açabileceğini söyledi. Mine tabakasındaki bu hasar, dişi dış etkenlere karşı daha savunmasız hale getirebiliyor.

Bruksizme bağlı olarak diş eti çekilmeleri de gelişebiliyor. Diş eti çekildiğinde kök yüzeyi açığa çıkıyor. Bu bölgeler mine tabakasıyla korunmadığı için soğuk, sıcak, tatlı veya baharatlı gıdalarla temas ettiğinde hassasiyet ve ağrı ortaya çıkabiliyor.

Güler, bruksizmin tedavi edilmesine yönelik uygulamaların diş hassasiyetinin büyük oranda azalmasına yardımcı olabileceğini belirtti.

Hassasiyet yaşamı etkiliyorsa uzmana başvurulmalı

Diş hassasiyeti bazı dönemlerde artıp azalabilen bir durum olabilir. Hormonlara bağlı değişimlerle hassasiyetin arttığı dönemler görülebileceği gibi, ağız bakımının aksatıldığı zamanlarda da benzer artışlar yaşanabilir.

Dr. Güler, diş sıkma problemi olan hastalarda özellikle diş sıkmanın yoğunlaştığı dönemlerde hassasiyetin belirgin şekilde artabileceğini söyledi. Dönemsel olarak fark edilen ve zamanla azalan hassasiyetlerde çoğu zaman acil bir müdahale gerekmeyebilir.

Ancak hassasiyet giderek artıyorsa, soğuk ve sıcak gibi dış etkenlerden yoğun şekilde etkilenmeye başlamışsa veya kişinin yeme içme alışkanlıklarını bozacak düzeye ulaşmışsa uzman desteği alınmalıdır.

Güler, bu durumda diş hassasiyetine yönelik gerekli tedavinin uygulanması gerektiğini vurguladı.

Yanlış fırçalama diş eti çekilmesine yol açabilir

Günlük ağız bakım rutini, diş hassasiyeti üzerinde doğrudan etkili olan en önemli faktörlerden biridir. Ağız bakımının düzenli yapılmaması durumunda diş etlerinde enfeksiyon gelişebilir. Diş etinin iltihaplanması ve enfekte olması ise dişlerin daha hassas hale gelmesine neden olabilir.

Bununla birlikte ağız bakımının yanlış yapılması da hassasiyeti artırabilir. Özellikle dişleri çok bastırarak fırçalamak veya sert diş fırçaları kullanmak, diş eti çekilmesine ve mine tabakasında mikro kırıklara yol açabilir.

Bu nedenle dişler uygun teknikle ve fazla baskı uygulamadan fırçalanmalıdır. Diş hekimi tarafından önerilen yumuşak veya uygun sertlikte fırçalar tercih edilmeli, günlük ağız bakım rutini düzenli şekilde sürdürülmelidir.

Hassasiyet giderici macunlar destek sağlayabilir

Diş hassasiyetini azaltmak için öncelikle altta yatan nedenlerin ele alınması gerekir. Eğer hassasiyetin temelinde diş sıkma veya bruksizm varsa, bu duruma yönelik tedavi planlaması yapılmalıdır. Gece plağı, stres yönetimi ve diş hekimi kontrolünde uygulanacak tedaviler hassasiyetin azalmasına katkı sağlayabilir.

Agresif fırçalamadan kaçınmak da önemli bir adımdır. Dişleri aşırı bastırarak veya sert şekilde fırçalamak hassasiyeti artırabileceği için doğru fırçalama tekniği öğrenilmelidir.

Dr. Güler, hassasiyet giderici ajanlar içeren diş macunlarının etkili olabileceğini belirtti. Ayrıca flor içeriği yüksek macunlarla fırçalama yapmak da hassasiyetin giderilmesine yardımcı olabilir.

Tüm bu uygulamalara rağmen şikâyet devam ediyorsa mutlaka diş hekimine başvurulmalıdır. Çünkü hassasiyetin altında diş eti hastalığı, mine kaybı, çürük, çatlak veya farklı diş problemleri bulunabilir.

Kalıcı çözüm nedenin tedavisiyle mümkün

Diş hassasiyetinde kalıcı sonuç almak için yalnızca sızıyı azaltmaya yönelik geçici çözümler yeterli olmayabilir. Sorunun nedeni bulunmadığında hassasiyet tekrarlayabilir veya zamanla artabilir.

Dr. Öğr. Üyesi Kübra Güler, diş hassasiyetini azaltmak için altta yatan nedenlerin ele alınması gerektiğini belirterek, bruksizm, yanlış fırçalama, ağız bakım eksikliği, diş eti çekilmesi ve mine aşınması gibi faktörlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Uzmanlara göre düzenli diş hekimi kontrolleri, doğru fırçalama alışkanlığı, hassasiyet giderici ürünlerin bilinçli kullanımı ve bruksizmin tedavisi, diş hassasiyetini kontrol altına almada önemli rol oynuyor.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için diş hekiminize başvurunuz.

www.cocukdoktoru.net