Çocuklarda gece görme sorunu göz hastalığı belirtisi olabilir

Bilge Türk | Çocuk Doktoru
İZMİR / TÜRKİYE — Çocukların karanlıkta yön bulmakta zorlanması, sık sık eşyalara çarpması veya ışıklar kapandığında huzursuz olması, gece görme problemlerinin erken işareti olabilir.

Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Göz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Hüseyin Dundar, çocukluk çağında bazı görme sorunlarının aileler tarafından korku, çekingenlik ya da davranışsal tepki olarak yorumlanabildiğini belirtti. Dundar’a göre özellikle düşük ışıklı ortamlarda belirginleşen şikâyetler, düzenli göz muayeneleriyle erken dönemde değerlendirilmeli.

Gece görme problemleri sessiz ilerleyebilir

Çocuklarda gece görmesini etkileyen bazı problemler, başlangıç döneminde belirgin bir şikâyet oluşturmayabilir. Bu nedenle ailelerin çocuklarını yalnız gündüz davranışlarına göre değil, akşam saatlerindeki hareketlerine göre de gözlemlemesi önem taşıyor.

Op. Dr. Hüseyin Dundar, bazı çocukların gündüz saatlerinde normal görüyormuş gibi davranabildiğini, ancak düşük ışıklı ortamlarda belirgin şekilde zorlanabildiğini söyledi. Özellikle karanlıkta yön bulamama, ışık değişimlerine geç uyum sağlama, akşam saatlerinde sık düşme veya eşyalara çarpma gibi durumların dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirtti.

Dundar, bu belirtilerin her zaman ciddi bir göz hastalığı anlamına gelmediğini ancak ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu:

“Bazı çocuklar gündüz normal görebilirken düşük ışıklı ortamlarda belirgin şekilde zorlanabilir. Özellikle karanlıkta yön bulamama, ışık değişimlerine geç uyum sağlama veya akşam saatlerinde hareket ederken sık düşme gibi durumlar aileler tarafından dikkatle gözlemlenmelidir. Bu belirtiler her zaman ciddi bir hastalık anlamına gelmese de detaylı göz muayenesiyle değerlendirilmesi önemlidir.”

Çocuklar şikâyetlerini anlatamayabilir

Çocuklarda göz sağlığıyla ilgili en önemli zorluklardan biri, çocuğun yaşadığı görme sorununu her zaman ifade edememesidir. Çocuklar çoğu zaman gördükleri dünyayı normal kabul eder. Bu nedenle görme netliğinde, ışık algısında veya karanlıkta yön bulmada yaşadıkları problemi ailelerine açık biçimde anlatamayabilirler.

Televizyona çok yaklaşma, tablet veya kitap gibi görsel materyallere yakından bakma, akşam saatlerinde huzursuzluk, karanlıkta ebeveynden ayrılmak istememe veya merdiven inerken çekingen davranma gibi belirtiler göz sağlığı açısından değerlendirilmelidir.

Bazı çocuklar bu belirtileri “korkuyorum” diyerek ifade edebilir. Ancak aileler bu durumun her zaman yalnızca karanlık korkusu olmayabileceğini bilmeli. Özellikle çocuk gündüz rahat hareket ederken, loş ya da karanlık ortamlarda belirgin şekilde zorlanıyorsa göz muayenesi geciktirilmemelidir.

Loş ortamda huzursuzluk önemli bir işaret olabilir

Gece görme problemleri, günlük yaşam içinde bazen küçük davranış değişiklikleriyle fark edilebilir. Çocuğun akşam saatlerinde daha tedirgin olması, ışıklar kapatıldığında hemen ebeveyne yönelmesi, odalar arasında tek başına geçmek istememesi veya karanlıkta oyuncaklarını bulmakta zorlanması dikkat çekici olabilir.

Bu tür belirtiler aile içinde çoğu zaman çekingenlik, alışkanlık veya ilgi isteme davranışı olarak yorumlanabilir. Ancak aynı davranış tekrar ediyor, çocuk karanlıkta sürekli bir yere çarpıyor veya düşük ışıklı alanlarda hareket etmekten kaçınıyorsa göz sağlığı açısından değerlendirme yapılması gerekir.

Merdiven inip çıkarken çekingen davranma, okulda veya evde loş alanlarda yavaş hareket etme, gece tuvalete kalktığında yön bulmakta zorlanma da ailelerin gözlemlemesi gereken belirtiler arasında yer alıyor.

Gece görme sorunu hangi nedenlerle ilişkili olabilir?

Gece görmesinde azalma farklı nedenlerle ortaya çıkabilir. Op. Dr. Hüseyin Dundar, bu durumun bazı retina hastalıkları, kalıtsal göz hastalıkları, A vitamini eksikliği veya çeşitli görme kusurlarıyla ilişkili olabileceğini belirtti.

Retina, gözün ışığı algılayan ve görme sürecinde önemli görev üstlenen tabakasıdır. Retinayı etkileyen bazı hastalıklar, özellikle düşük ışıklı ortamlarda görmeyi zorlaştırabilir. Bazı kalıtsal göz hastalıkları da çocukluk döneminde fark edilmesi güç belirtilerle başlayabilir.

Bunun yanında beslenme yetersizlikleri veya A vitamini eksikliği gibi durumlar da gece görmesini etkileyebilir. Ancak ailelerin internetten edindikleri bilgilerle çocuklarına tanı koymaya çalışması doğru değildir. Çünkü her gece görme problemi aynı nedene bağlı olmayabilir.

Dundar, kesin değerlendirmenin kapsamlı göz muayenesiyle yapılması gerektiğini belirterek şu uyarıda bulundu:

“Her gece görme problemi aynı nedene bağlı olmayabilir. Bu nedenle çocuklarda ortaya çıkan belirtilerin uzman değerlendirmesiyle ele alınması gerekir. Erken dönemde yapılan kontroller, görme fonksiyonlarının izlenmesi açısından önem taşır.”

Düzenli göz muayenesi ihmal edilmemeli

Uzmanlara göre çocuklarda göz muayenesi yalnızca belirgin görme bozukluğu ortaya çıktığında yapılmamalı. Belirli yaş aralıklarında düzenli kontroller, görme gelişiminin değerlendirilmesi ve olası risklerin erken fark edilmesi açısından önemlidir.

Çocukların okul başarısı, hareket kabiliyeti, sosyal yaşamı ve özgüveni görme sağlığından doğrudan etkilenebilir. Görme problemi yaşayan çocuklar tahtayı görmekte zorlanabilir, okuma sırasında çabuk yorulabilir, dikkatini toplamakta güçlük yaşayabilir veya fiziksel aktivitelerde çekingen davranabilir.

Gece görme problemleri de benzer şekilde çocuğun günlük yaşam kalitesini etkileyebilir. Çocuk karanlıkta güvende hissetmediğinde uyku düzeni bozulabilir, ebeveynden ayrılmakta zorlanabilir veya gece hareket etmekten kaçınabilir. Bu nedenle ailelerin bu belirtileri yalnız davranışsal bir konu olarak görmemesi gerekir.

Aileler hangi belirtilere dikkat etmeli?

Ailelerin çocuklarını günlük yaşam içinde dikkatle gözlemlemesi, gece görme problemlerinin erken fark edilmesine yardımcı olabilir. Özellikle şu belirtiler önemsenmelidir:

Karanlıkta yön bulmakta zorlanma, akşam saatlerinde sık düşme veya eşyalara çarpma, loş ortamlarda huzursuz ya da tedirgin davranma, aydınlıktan karanlığa geçerken uyum süresinin uzaması ve görsel materyallere çok yakından bakma göz sağlığı açısından değerlendirilmesi gereken işaretler arasında yer alır.

Bu belirtilerden biri tek başına ciddi bir hastalık anlamına gelmeyebilir. Ancak belirtiler tekrar ediyor, zamanla artıyor veya çocuğun günlük yaşamını etkiliyorsa uzman değerlendirmesi yapılmalıdır.

Op. Dr. Hüseyin Dundar, çocukluk döneminde bazı göz sağlığı belirtilerinin fark edilmesi güç şekilde ilerleyebileceğini belirterek ailelerin düzenli kontrolleri aksatmaması gerektiğini söyledi.

Dundar, “Çocukluk döneminde göz sağlığıyla ilgili bazı belirtiler fark edilmesi güç şekilde ilerleyebilir. Bu nedenle ailelerin çocuklarını dikkatle gözlemlemesi, düzenli kontrolleri aksatmaması ve şüpheli durumlarda uzman değerlendirmesine başvurması önemlidir. Erken farkındalık, çocukların görme sağlığının korunmasına katkı sağlayabilir.” dedi.

Uzmanlara göre çocuklarda gece görme sorunlarının erken değerlendirilmesi, hem olası göz hastalıklarının takibi hem de çocuğun günlük yaşam güvenliği açısından önem taşıyor. Ailelerin karanlıkta yaşanan zorlukları yalnız korku ya da çekingenlik olarak değerlendirmemesi, gerektiğinde göz hastalıkları uzmanına başvurması öneriliyor.

www.cocukdoktoru.net